آيا قتل شبه عمد ، مانند قتل خطا است يا قتل عمد ؟ اختلاف مىباشد . قول نخست به ظاهر كلمات أكثر فقها نسبت داده شده است 43 - - ) قاعدهء لاميراث للقاتل ) . قتل وزنا : اگر كسى مردى را در حال زنا با همسرش ببيند ، بدون آنكه اكراهى در ميان باشد ، مىتواند هر دو را بكشد . برخى جواز قتل را منوط به محصن بودن زانى دانسته‌اند . 44 قتل وديگر افراد دخيل در آن : كسى كه فردى را نگه داشته وديگرى أو را كشته ونيز كسى كه فرمان به قتل ديگرى داده ومأمور أو را كشته ، همچنين كسى كه انساني را بر كشتن ديگرى مجبور كرده وأو ، وى را كشته است ، به حبس ابد محكوم مىشود ؛ چنان كه ديده باني كه مراقب أطراف بوده تا عمل قتل انجام گيرد ، چشمانش كور مىشود . 45 برخى گفته‌اند : بيننده صحنه قتل كه با توانايى بر جلوگيرى از آن ، جلوگيرى نكرده تا قتل واقع شده است نيز چشمانش كور مىشود . 46 قتل وبيت المال : اگر كسى در بيابان ويا جايى پررفت وآمد ، همانند خيابان عمومى يا محل تجمع مردم ، كشته‌اى بيابد وفردى خاص مظنون نباشد ، ديهء مقتول از بيت المال به اولياى دم أو داده مىشود . 47 در قتل عمد وشبه عمد در صورت فرار قاتل يا مردن ويا كشته شدن وى ، بنابر قول برخى ، دية از نزديك‌ترين بستگان ارث بَرِ قاتل گرفته مىشود ، به شرط آنكه قاتل مالي نداشته باشد . با نداشتن خويشاوند ارث بر ، دية از بيت المال پرداخت مىگردد . 48 برخى اين قول را نپذيرفته‌اند . 49

--> ( 1 ) . نساء / 93 ؛ جواهر الكلام 42 / 9 ( 2 ) . جواهر الكلام 42 / 12 ( 3 ) . 43 / 3 ( 4 ) . 3 - 4 ( 5 ) . 4 ( 6 ) . 42 / 23 - 24 ؛ كشف اللثام 11 / 17 ( 7 ) . جواهر الكلام 43 / 85 - 86 ؛ مباني تكملة المنهاج 2 / 223 - 224 ( 8 ) . جواهر الكلام 42 / 42 ( 9 ) . الوسيلة / 458 ( 10 ) . غاية المرام 4 / 392 ؛ مباني تكملة المنهاج 2 / 90 ( 11 ) . النهاية / 742 ؛ المهذب 2 / 502 ؛ كتاب السرائر 3 / 341 ؛ الجامع للشرائع / 577 ( 12 ) . غاية المرام 4 / 393 ( 13 ) . جواهر الكلام 43 / 4 - 7 ( 14 ) . 16 ( 15 ) . قواعد الأحكام 3 / 666 ؛ إيضاح الفوائد 4 / 679 ( 16 ) . جواهرالكلام 43 / 26 ( 17 ) . المقنعة / 743 - 744 ؛ المراسم العلوية / 237 ؛